De Raad voor Cultuur is het wettelijk adviesorgaan van de regering en de beide Kamers der Staten-Generaal als het om cultuur- en mediabeleid gaat. De Raad is onafhankelijk. De meeste adviezen worden uitgebracht op aanvraag van het ministerie van OCW. Ook andere bewindslieden en de Eerste en Tweede Kamer kunnen de Raad om advies vragen, maar dat gebeurt niet vaak.
De Raad voor Cultuur adviseert op drie niveaus
Beleidsadviezen
Ten eerste brengt de Raad beleidsadviezen uit over actuele beleidskwesties. Zie: beleidsadviezen.
Subsidieadviezen
Daarnaast adviseert de Raad eens per vier jaar over de toekenning van vierjarige rijkssubsidies aan culturele instellingen, sectorinstituren en fondsen. Zie het in mei 2008 uitgebrachte Advies Basisinfrastructuur 1.0.
Voorafgaand aan het Advies Basisinfrastructuur komt de Raad met zijn Vooradvies, inclusief de sectoranalyses, waarin hij lijnen voor het cultuurbeleid uitzet. Dit is een beleidsadvies. Zie het Advies Innoveren, Participeren! dat in maart 2007 werd uitgebracht.
Uitvoeringsadviezen
Tenslotte adviseert de Raad ook over (beschermde) status van erfgoed, zoals monumenten, archeologische objecten, archieven of andere voorwerpen van grote culturele waarde. Zie: uitvoeringsadviezen.
De Raad kent een aantal zogenoemde bijzondere commissies.
De bijzondere commissie Archieven
De bijzondere commissie Monumenten en archeologie.
Daarnaast adviseert de Raad de minister van cultuur in het kader van de Wet tot behoud van cultuurbezit (Wbc) over de toekenning van een beschermde status aan voorwerpen van bijzondere kunsthistorische of wetenschappelijke betekenis die in particulier bezit zijn. Voor meer informatie zie: de bijzondere commissie Wbc
Voor meer informatie over hoe een advies bij de Raad tot stand komt. Zie: Hoe komt een advies tot stand?
Adviesprogramma
Raad en staatssecretaris stellen jaarlijks in overleg een adviesprogramma op, dat wordt goedgekeurd door het kabinet. Dit adviesprogramma vormt het hoofdbestanddeel van het werkprogramma van de Raad en zijn secretariaat. In het werkprogramma worden daarnaast ook doorlopende activiteiten opgenomen, zoals het volgen van culturele instellingen.
De sectorcommissies bereiden, zo nodig in samenwerking of met externe adviseurs, adviezen voor vanuit hun eigen vakspecialistische en sectorspecifieke invalshoek. De Raad beziet deze pre-adviezen in de bredere context van het cultuur- en mediabeleid. Voor meer informatie zie: meerjarig werkprogramma 2006-2009.
Meer dan adviezen
Het Advies over Basisinfrastructuur is het bekendste product van de Raad. Het gaat hier immers over enkele honderden subsidie adviezen over evenzoveel instellingen. Veel van het werk van de Raad en zijn commissies staat in het teken van dat advies. De Raad volgt de gesubsidieerde instellingen in hun werk en prestaties. Commissies voeren met alle instellingen een of meer gesprekken over hun werk, resultaten en vooruitzichten. Ook worden voorstellingen en evenementen bezocht, niet alleen door commissieleden maar ook door speciaal daarvoor aangetrokken concert- en voorstellingsbezoekers.
Debat
De Raad wil naast de adviezen onderwerpen en thema’s die relevant zijn voor de Raad en het cultuurdebat uitdiepen en bediscussiëren via publieksdebatten en expertmeetings. Zie: Debat
